
وبلاگ سپهران | فرهنگ غذایی ملتها | غذاهای افطاری عربی | معرفی محبوب ترین افطارهای کشورهای عربی
ماه رمضان فرصتی عالی برای دورهمیهای خانوادگیست. در ایران سنت افطاری دادن بسیار رایج است و به همین دلیل بسیاری از خانوادهها به دنبال غذاهای رمضانی متنوع و تازه هستند تا از یکنواختی برنامه روزانه فاصله بگیرند و برای وعده افطار و حتی سحر، خلاقیت و تنوع بیشتری ایجاد کنند. با توجه به گوناگونی فرهنگ غذایی ملتها، امروزه ترکیب غذاهای سنتی رمضانی با خوراکهایی الهامگرفته از آشپزی عربی و بینالمللی بهراحتی امکانپذیر است و میتواند سفره افطاری شما را رنگینتر و غنیتر کند. در این مقاله شما را با مجموعهای از غذاهای افطاری عربی منتخب آشنا میکنیم؛ دستورهایی که در عین خوشطعم بودن، طرز تهیهای ساده دارند و با الهام از فرهنگ غذایی عربی انتخاب شدهاند. همچنین معرفی مواد اولیه و راهنمای مرحلهبهمرحله به شما کمک میکند این غذاها را بهسادگی در خانه آماده کنید.
سفره افطار در کشورهای عربی با تنوعی از غذاهای اصلی شناخته میشود که ترکیبی از طعم غنی و ارزش غذایی بالا هستند. این غذاها از مهمترین خوراکهای ماه رمضان به شمار میآیند. هرچند روش تهیه آنها از کشوری به کشور دیگر متفاوت است، اما در یک ویژگی مشترکاند: وعدههایی کامل، سیرکننده و مناسب برای افطار.

کبسه یکی از معروفترین غذاها در کشورهای عربی است که از ترکیب برنج ادویهدار با مرغ و ادویههای معطر تهیه میشود.
| مورد | توضیحات |
| زمان آمادهسازی | 60 دقیقه |
| مناسب برای | 4 – 5 نفر |
| کشور مبدا | عربستان سعودی |
مواد لازم
طرز تهیه
ابتدا روغن را در قابلمه داغ کنید و پیاز را تفت دهید تا سبک شود. سپس تکههای مرغ را اضافه کنید و تفت دهید تا رنگ آن تغییر کند. بعد از آن گوجهفرنگی، رب، ادویهها و مقداری آب را اضافه کنید و بگذارید مرغ کاملاً بپزد. مرغ را از قابلمه خارج کنید، برنج را داخل آبِ مرغ بریزید و اجازه دهید دم بکشد. در پایان مرغ را روی برنج قرار دهید و غذا را بهصورت گرم سرو کنید.

مقلوبه یکی از غذاهای مشهور در کشورهای شام است که با برنج، سبزیجات و گوشت یا مرغ تهیه میشود. این غذا از محبوبترین غذاهای افطاری عربی شناخته میشود.
| مورد | توضیحات |
| زمان آمادهسازی | 70 دقیقه |
| مناسب برای | 4 نفر |
| کشور مبدا | اردن |
مواد لازم
طرز تهیه
گوشت یا مرغ را همراه با ادویه بپزید تا کاملاً نرم شود. در قابلمهای دیگر، سبزیجات را بهصورت لایهای بچینید، سپس گوشت یا مرغ و بعد برنج را اضافه کنید. آبِ گوشت را روی مواد بریزید و اجازه دهید برنج بپزد. در پایان قابلمه را در ظرف سرو برگردانید و با مغزها تزیین کنید.

کشری یکی از معروفترین غذاهای خیابانی مصر و همچنین غذاهای افطاری عربی است که بهعنوان یک غذای مقوی و سیرکننده بسیار محبوب است.
| مورد | توضیحات |
| زمان آمادهسازی | 45 دقیقه |
| مناسب برای | 3 نفر |
| کشور مبدا | مصر |
مواد لازم
طرز تهیه
برنج و عدس را جداگانه بپزید و ماکارونی را آبکش کنید. سپس همه مواد را در ظرف سرو بریزید و روی آن سس گوجه، نخود، پیاز داغ و سس سیر و سرکه را به مقدار دلخواه اضافه کنید.

منسف یکی از مشهورترین غذاهای اردن است که در مهمانیهای مهم و انواع مناسبتها سرو میشود؛ و پایه ثابت غذاهای افطاری عربی در اردن است.
| مورد | توضیحات |
| زمان آمادهسازی | 90 دقیقه |
| سطح سختی | پیشرفته |
| کشور مبدا | اردن |
مواد لازم
طرز تهیه
گوشت را بپزید تا کاملاً نرم شود، سپس آن را با سس جمید بپزید. برنج را جداگانه آماده کنید. برای سرو، نان شراک را در ظرف قرار دهید، برنج را روی آن بریزید و گوشت را همراه با سس روی برنج بگذارید و با مغزها تزیین کنید.
غذاهای رمضانی در فرهنگهای مختلف بسیار تنوع دارند، بلکه مجموعهای از خوراکهای متنوع از آسیا، آفریقا و اروپا را نیز در بر میگیرند. مسلمانان در سراسر جهان با غذاهایی که بازتابدهنده فرهنگ و سنتهای غذاییشان است، بر سر سفره افطار دور هم جمع میشوند.
در ادامه با معروفترین غذاهای بینالمللی که در ماه رمضان برای افطار سرو میشوند آشنا میشویم:

شامی کباب یکی از مشهورترین غذاهایی است که سفرههای افطار در هند و پاکستان را مزین میکند. با نزدیک شدن به زمان اذان مغرب، عطر ادویههای آن در خیابانها میپیچد و مردم برای دیدن طرز تهیه تازه آن دور دکههای غذا جمع میشوند. گفته میشود ریشه این غذا به شهر لکهنو در هند برمیگردد؛ جایی که این کباب را بهگونهای ابداع کردند که بافتی نرم و خوردنی آسان داشته باشد، به همین دلیل در دهان کاملاً لطیف و ذوبشونده است.
شامی کباب از گوشت گوسفند یا گوساله که همراه با عدس پخته میشود تهیه شده و پس از چرخ شدن با ترکیبی معطر از سیر، زنجبیل، هل، دارچین، زیره، میخک، گشنیز، نعناع و فلفل سبز طعمدار میشود. سپس به شکل دایرههای کوچک درآورده شده، در تخممرغ زده میشود و سرخ میگردد تا بیرون آن طلایی و داخلش نرم بماند. این غذا معمولاً با سس نعناع و گشنیز و حلقههای پیاز سرو میشود و یکی از خوشمزهترین غذاهای رمضانی در جنوب آسیاست.

این غذای خوشطعم با بافتی سبک و لطیف، یکی از محبوبترین خوراکهای سفره افطار در مناطق مختلف نیجریه، از لاگوس تا ابوجا است. موی موی از لوبیای چشمبلبلی پوستگرفته یا نوعی لوبیا با طعم ملایم و کمی شیرین تهیه میشود. لوبیا پس از مزهدار شدن همراه با فلفل دلمهای، فلفل اسکاچ بونت، پیاز و آب آسیاب میشود و سپس با یک ماده پروتئینی مانند تخممرغ، گوشت، ماهی یا میگو ترکیب میگردد.
این مخلوط در برگ موز، ظرفهای پلاستیکی یا قالبهای دربسته ریخته شده و در یک قابلمه بزرگ بهصورت بخارپز پخته میشود تا بافتی منسجم و شبیه کیک پیدا کند.

با نزدیک شدن به اذان مغرب در ترکیه، صفهای طولانی مقابل نانواییها برای خرید نان تازه رمضان شکل میگیرد و عطر آن در خیابانها میپیچد. این نان گرد و نرم یکی از بخشهای اصلی سفره افطار است و بهصورت گرم در کنار پنیر، زیتون، کره و انواع غذاهای گوشتی سرو میشود تا شروعی مقوی و کامل پس از ساعتها روزهداری باشد.
بافت نرم این نان به دلیل استفاده از شیر در خمیر آن است. پس از ورآمدن، روی خمیر مخلوطی از ماست و تخممرغ مالیده میشود تا هنگام پخت رنگی طلایی و براق بگیرد. نان بهصورت دستی شکل داده شده و سطح آن با طرحهای لوزی تزئین میشود و قبل از قرار گرفتن در فر روی آن سیاهدانه و کنجد میپاشند. برای حفظ لطافت نان، داخل فر ظرفی آب قرار میدهند؛ روشی سنتی که باعث میشود این نان به یکی از معروفترین خوراکیهای رمضانی در ترکیه تبدیل شود.
سوپها از مهمترین غذاهای رمضانی هستند که توصیه میشود افطار با آنها آغاز شود؛ زیرا به جبران مایعات بدن کمک کرده و معده را پس از ساعتها روزهداری آماده میکنند. علاوه بر این، تهیه آنها آسان است و در صورت استفاده از مواد اولیه سالم و متعادل، ارزش غذایی بالایی دارند.

سوپ عدس یکی از معروفترین غذاهایی است که در ابتدای افطار سرو میشود. این سوپ به آمادهسازی معده برای افطار بعد از ساعات طولانی روزه کمک کرده و گزینهای مقوی و زودهضم به شمار میرود.
مواد لازم
طرز تهیه سوپ عدس
روغن زیتون یا حیوانی را در قابلمهای روی حرارت متوسط گرم کنید، سپس پیاز را اضافه کرده و تفت دهید تا نرم شود بدون اینکه تغییر رنگ دهد. عدس و هویج را اضافه کرده و کمی تفت دهید، سپس آب یا عصاره سبزیجات را بیفزایید و اجازه دهید عدس کاملاً بپزد. بعد از پخت، سوپ را میکس کنید تا بافتی یکدست پیدا کند، در پایان نمک و زیره را اضافه کرده و بهصورت گرم سرو کنید.
خواص غذایی سوپ عدس
عدس منبعی عالی از پروتئین گیاهی و آهن است و به تأمین انرژی بدن پس از روزهداری کمک میکند. همچنین دارای فیبر غذایی است که در صورت مصرف متعادل به بهبود عملکرد دستگاه گوارش کمک کرده و گزینهای سبک برای شروع افطار محسوب میشود.

سوپ سبزیجات یکی از غذاهای سبک و مناسب برای شروع افطار است، بهویژه برای افرادی که غذاهای ساده و زودهضم را ترجیح میدهند. این سوپ امکان تنوع در مواد اولیه را با توجه به مواد در دسترس فراهم میکند، بدون اینکه از ارزش غذایی یا طعم آن کاسته شود.
مواد لازم
طرز تهیه سوپ سبزیجات
روغن را در قابلمه روی حرارت متوسط گرم کنید، پیاز را تفت دهید تا نرم شود. سپس سبزیجات خردشده را اضافه کرده و چند دقیقه تفت دهید. عصاره سبزیجات را بیفزایید و اجازه دهید مواد کاملاً بپزند. در صورت تمایل سوپ را میکس کنید تا بافتی نرم داشته باشد یا آن را به همان صورت سرو کنید. در پایان نمک و فلفل را افزوده و گرم سرو نمایید.
خواص غذایی سوپ سبزیجات
سوپ سبزیجات سرشار از ویتامینها و مواد معدنی مورد نیاز بدن پس از روزهداری است و به جبران تدریجی مایعات کمک میکند. همچنین گزینهای مناسب برای افرادی است که میخواهند افطار را با غذایی سبک آغاز کنند.

سوپ مرغ یکی از غذاهای رایج سفره افطار است که به دلیل طعم ملایم و ارزش غذایی متعادل، محبوبیت زیادی دارد؛ بهویژه زمانی که بهصورت سبک و بدون چربی اضافی تهیه شود.
مواد لازم
طرز تهیه سوپ مرغ
روغن را در قابلمه گرم کرده و پیاز را تفت دهید تا نرم شود. مرغ را اضافه کنید و تفت دهید تا رنگ آن تغییر کند. سپس سبزیجات و آب را افزوده و روی حرارت متوسط بگذارید تا مرغ کاملاً بپزد. کف روی سوپ را در صورت نیاز بگیرید، در پایان نمک و ادویه ملایم را اضافه کرده و گرم سرو کنید.
خواص غذایی سوپ مرغ
مرغ منبعی مناسب از پروتئین است و سوپ مرغ مواد مغذی را به شکلی سبک و قابلهضم در اختیار بدن قرار میدهد. به همین دلیل انتخابی عالی برای شروع افطار پیش از غذای اصلی محسوب میشود.
دسرها بخش جداییناپذیر سفره افطار در کشورهای عربی هستند. این دسرها به دلیل داشتن قند، مغزها و عسل، انرژی ازدسترفته بدن را پس از یک روز روزهداری سریعتر تأمین میکنند. تنوع آنها بسیار زیاد است و شامل انواع سرخکردنی، پختنی و دسرهای سرد میشود. این شیرینیها با حالوهوای معنوی و دورهمیهای خانوادگی ماه رمضان پیوند خوردهاند و معمولاً پس از افطار یا در شبنشینیهای رمضانی سرو میشوند. از معروفترین آنها میتوان به قطایف، کنافه و لقیمات اشاره کرد.

قطایف یکی از اصلیترین شیرینیهای ماه رمضان است که با خمیر اسفنجی و مغزهای متنوع مانند آجیل یا خامه پر شده و پس از سرخ شدن با شربت سرو میشود.
طرز تهیه

امعلی یکی از دسرهای گرم و محبوب عربی است که با شیر و مغزها تهیه شده و گزینهای عالی برای بعد از افطار محسوب میشود.
طرز تهیه

کنافه یکی از معروفترین دسرهای عربی است که با لایهای ترد، مغزی نرم و شربت شیرین تهیه میشود.
طرز تهیه
سفره افطار عربی بدون نوشیدنیهای رمضانی کامل نمیشود؛ نوشیدنیهایی که بعد از ساعتها روزهداری به آبرسانی بدن کمک کرده و انرژی را به شکلی سالم و متعادل تأمین میکنند. این نوشیدنیها تنوع زیادی دارند؛ برخی سرشار از ویتامینها هستند و برخی دیگر به تسکین معده و بهبود هضم کمک میکنند، به همین دلیل در کنار غذاهای اصلی و دسرها جایگاه ویژهای دارند.

قمرالدین یکی از معروفترین نوشیدنیهای ماه رمضان در کشورهای عربی است. این نوشیدنی از ورقههای زردآلوی خشک تهیه میشود که در آب خیسانده و سپس مخلوط میشوند تا بافتی یکدست پیدا کنند و بسته به ذائقه به آن شکر اضافه میشود. طعم شیرین و ارزش غذایی بالا به دلیل وجود ویتامین A و فیبر، آن را به گزینهای عالی برای جبران سریع انرژی پس از افطار تبدیل کرده است.

تمر هندی با طعم ترش و خنک خود شناخته میشود و در آبرسانی به بدن و کاهش احساس تشنگی بسیار مؤثر است. برای تهیه آن، تمر هندی در آب خیسانده، صاف و با شکر شیرین میشود و بهصورت سرد سرو میگردد. این نوشیدنی همچنین به بهبود هضم پس از افطار کمک میکند.

جلاب یکی از نوشیدنیهای سنتی و مجلسی در کشورهای شام است که از شیره خرما یا انگور به همراه گلاب تهیه شده و با دانههای کاج و کشمش تزیین میشود. این نوشیدنی انرژی بدن را سریع تأمین کرده و بهصورت خنک، حس طراوت و شادابی بعد از روزهداری را افزایش میدهد.

سوبیا در حجاز و مصر بسیار محبوب است و از جو، نارگیل یا نان به همراه شکر و گاهی شیر تهیه میشود. طعم ملایم و بافت کرمی آن باعث شده انتخابی مناسب برای تأمین مایعات و انرژی بدن باشد.

این چای بهصورت گرم یا سرد سرو میشود و با رنگ قرمز زیبا و طعم ترش و دلپذیر خود شناخته میشود. این نوشیدنی به آبرسانی بدن کمک کرده، در تنظیم فشار خون مؤثر است و به دلیل داشتن ویتامین C گزینهای سالم برای سفره افطار محسوب میشود.

نومی یک نوشیدنی سنتی و میراثی از بصره در عراق است که مصرف آن در ماه رمضان بسیار رایج است. این نوشیدنی از پودر لیموعمانی (یا ترکیب دانههای معطر) با آب تهیه شده، سپس صاف و با شکر یا عسل شیرین میشود. در صورت تمایل میتوان برای طعمی تازهتر، گلاب یا آبلیمو به آن اضافه کرد. نومی گزینهای عالی برای رفع تشنگی و ایجاد حس طراوت پس از روزهداری است و جایگاه ویژهای در آیینهای رمضانی جنوب عراق دارد.
برای داشتن یک تجربه رمضانی کامل با غذاهای افطاری عربی که هم خوشمزه باشد و هم ارزش غذایی بالایی داشته باشد، بهتر است در انتخاب و سرو غذاها تعادل را رعایت کنید تا بدن انرژی لازم را دریافت کند بدون اینکه احساس سنگینی یا تشنگی ایجاد شود.
ماه رمضان فقط زمان روزهداری نیست، بلکه فرصتی برای آشنایی با فرهنگهای غذایی مختلف مانند غذاهای افطاری عربی ودیگر کشورهای مسلمان است که هم طعمی لذیذ دارند و هم ارزش غذایی بالا. از سوپهای سبک و مقوی گرفته تا غذاهای اصلی سرشار از پروتئین و سبزیجات، و در نهایت دسرهای سنتی و نوشیدنیهای خنک، هر سفره افطاری میتواند به تجربهای کامل و دلنشین برای خانواده و دوستان تبدیل شود.
با تهیه غذاهای ساده و خوشمزهای مانند قطایف، کنافه و امعلی در کنار نوشیدنیهای سنتی مثل قمرالدین، تمر هندی، نومی و سایر شربتهای رمضانی، روزهداران میتوانند انرژی خود را حفظ کرده و از طعمهای متنوع لذت ببرند. فراموش نکنید که رعایت تعادل در مصرف دسرها و نوشیدنیها و توجه به یک برنامه غذایی متوازن، رمضان را به تجربهای سالم و در عین حال لذتبخش تبدیل میکند.